Atikhisar Barajı Teknik Kapasite, Doluluk Oranları ve Su Yönetimi
Atikhisar Barajı’nın teknik kapasitesi, doluluk oranları ve su temin verileri, kentin su güvenliği açısından kritik tabloyu ortaya koydu.
Atikhisar Barajı, Çanakkale kent merkezinin tek içme ve kullanma suyu kaynağıdır. Barajın teknik kapasitesi, yıllara göre doluluk durumu ve işletme sınırları; kentin nüfus artışı, iklim koşulları ve planlama kararlarıyla doğrudan ilişkilidir. Bu dosya, Atikhisar Barajı’nı temel teknik veriler, resmî kapasite tanımları ve ölçülmüş doluluk oranları üzerinden ele alır.
- BARAJIN TEKNİK KİMLİĞİ
- Baraj adı: Atikhisar Barajı
- İl / İlçe: Çanakkale – Merkez
- İşletmeci: Devlet Su İşleri (DSİ)
- Yapım yılı: 1988
- Baraj tipi: Toprak dolgu
- Ana amaç: İçme ve kullanma suyu temini
- Havza alanı: ~ 825 km²
- SU TUTMA VE DEPOLAMA KAPASİTESİ (TEYİTLİ)
Atikhisar Barajı için literatürde geçen kapasite değerleri aynı şeyi ifade etmez. Bu dosyada teknik ayrım korunmuştur:
- Normal işletme hacmi (NSH):
≈ 40 milyon m³ - Maksimum su tutma / rezerv kapasitesi:
≈ 54–55 milyon m³
Bu ikinci değer, baraj gölünün tam dolu olduğu koşullardaki üst sınırı ifade eder.
- YILLIK SU TEMİNİ VE KULLANIM
DSİ planlama verilerine göre:
- Yıllık tasarım su temini: ≈ 30–31 milyon m³/yıl
- Fiilî kent içme suyu kullanımı: ≈ 25–28 milyon m³/yıl
Bu durum, barajın özellikle kurak yıllarda işletme sınırına yaklaştığını göstermektedir.
- DOLULUK ORANLARI (SON YILLAR)
DSİ yıllık baraj izleme verilerine dayalı özet:
- 2018: %75
- 2019: %68
- 2020: %72
- 2021: %58
- 2022: %49
- 2023: %52
- 2024: %64
Bu tablo, doluluk oranlarının iklim koşullarına yüksek derecede duyarlı olduğunu ortaya koymaktadır.
- SU KALİTESİ (GENEL DURUM)
Resmî izleme sonuçlarına göre Atikhisar Barajı suyu:
- pH, nitrat ve askıda katı madde açısından
içme suyu sınır değerleri içinde, - arıtma sonrası şebekeye verilen,
- düzenli olarak izlenen
bir kaynak niteliğindedir.
Su kalitesi, DSİ ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından rutin izleme programlarıyla takip edilmektedir.
- KORUMA STATÜSÜ
Atikhisar Barajı, içme suyu havzası statüsündedir ve:
- mutlak koruma alanı,
- kısa, orta ve uzun mesafeli koruma kuşakları
ile çevrilidir.
Bu alanlarda yapılaşma, sanayi ve madencilik faaliyetleri özel izin ve sınırlamalara tabidir.
- KURAKLIK VE GELECEK RİSKİ
- Son yıllarda düzensiz yağış rejimi,
- yaz aylarında artan su tüketimi,
- nüfus artışı
Atikhisar Barajı’nı stratejik ama kırılgan bir altyapı hâline getirmiştir.
Mevcut planlama belgelerinde baraj, uzun vadede tek başına yeterli bir kaynak olarak görülmemektedir.
Atikhisar Barajı:
- Normal işletme hacmi ~40 milyon m³,
- maksimum rezerv kapasitesi ~54–55 milyon m³,
- Çanakkale’nin tek içme suyu kaynağı,
- doluluk oranları iklim koşullarına duyarlı,
- su yönetimi açısından kritik bir altyapıdır.
Bu dosya, Atikhisar Barajı’nı teyitli rakamlarla, yorumdan arındırılmış, yayınlanabilir teknik bilgi dosyası olarak ortaya koymaktadır.
